Informacje ogólne

Historia

Jako najczęściej wykorzystywane zboże w historii ludzkości, jęczmień prawdopodobnie początkowo był uprawiany w Turkiestanie, Etiopii, Tybecie, Nepalu i Chinach. Wykopaliska prowadzone 100 km od Kairu w Egipcie pozwoliły udowodnić, że jęczmień uprawiano tam już ponad 5 000 lat temu. Dla Żydów jęczmień był symbolem mocy i wojowniczości, podobnie jak dla rzymskich gladiatorów oraz Wikingów. Uprawy jęczmienia w Ameryce datowane są od czasów Krzysztofa Kolumba, który zabrał ze sobą to ziarno, wypływając z Europy w 1493 roku.

Znamy 16 gatunków jęczmienia, pochodzących z krajów o klimacie umiarkowanym i ciepłym, leżących w niemal wszystkich częściach świata. We Francji spotyka się 8 gatunków jęczmienia, lecz najbardziej rozpowszechnionym jest jęczmień zwyczajny (Hordeum Vulgare), pochodzący z Azji, który dostarczył rozmaitych odmian uprawianych obecnie.

Odmiany

Jęczmień zwyczajny (Hordeum Vulgare), zboże z rodziny traw zbożowych, jest obecnie produkowany na wielką skalę, głównie w Europie oraz Ameryce Północnej. Ma 7 do 8% udział w światowej produkcji zbóż, zaraz za kukurydzą, ryżem oraz pszenicą.

Pośród uprawianych odmian wyróżnia się rożne typy w zależności od kryteriów fizjologicznych i morfologicznych:

Jęczmienie ozime, które wysiewa się pod koniec września / na początku października, aby poddać je działaniu niskich temperatur koniecznych do wytworzenia nasion (zjawisko wernalizacji). Mogą mieć płaskie dwurzędowe kłosy lub cylindryczne sześciorzędowe.

Jęczmienie jare, stosunkowo wrażliwe na zimno, są generalnie wysiewane pod koniec zimy (luty/marzec). W porównaniu do jęczmienia ozimego mają szybszy rytm rozwoju, w szczególności w pierwszych fazach cyklu.

Jęczmień dzieli się również na rodzaje w zależności od zastosowania: wyróżnia się jęczmienie pastewne i browarne.

Pasze dla zwierząt to główny rynek zbytu dla upraw jęczmienia. Wykorzystywany do produkcji pasz przemysłowych lub podawany bezpośrednio zwierzętom, jęczmień pastewny dobrze nadaje się do żywienia świń i krów.

W przemyśle żywnościowym jest wykorzystywany przede wszystkim do produkcji piwa. Po rygorystycznej selekcji odpowiednich odmian, jęczmień jest w istocie zbożem, którego skład (zawartość protein, plewa ziarna, etc.) jest najlepiej dostosowany do wyrobu słodu oraz piwa.